Houthi, Biển Đỏ và eo Bab el-Mandeb: tác động đến vận tải và giá hạt nhựa
Eo Bab el-Mandeb nối Biển Đỏ với Ấn Độ Dương – cửa ngõ của tuyến Suez giữa châu Á và châu Âu. Từ cuối 2023, các cuộc tấn công của lực lượng Houthi (Yemen) buộc nhiều hãng tàu đi vòng châu Phi. Năm 2026, rủi ro tăng thêm khi Houthi mở rộng tấn công nhằm vào Ả Rập Xê Út. Bài này phân tích ảnh hưởng đến hạt nhựa nhập về Việt Nam và hàng nhựa xuất đi châu Âu.
Cập nhật: 16/11/2026 · Nhựa Thiên An
Tóm tắt nhanh
- Hàng Trung Đông về Việt Nam chủ yếu đi qua Hormuz, không qua Biển Đỏ – trừ hàng xuất từ bờ Biển Đỏ của Ả Rập Xê Út (khu Yanbu).
- Biển Đỏ ảnh hưởng mạnh đến hạt nhựa nguồn châu Âu về châu Á và hàng nhựa Việt Nam xuất đi châu Âu: đi vòng Mũi Hảo Vọng thêm khoảng 10–14 ngày.
- Năm 2026, Houthi tấn công 10 tàu thương mại (13/7–25/9), chủ yếu tàu dầu liên quan Ả Rập Xê Út, và tiến tới sát eo Bab el-Mandeb.
Diễn biến năm 2026
- Tháng 7: Houthi tuyên bố phong tỏa tàu liên quan Ả Rập Xê Út, tấn công khu Jizan của Aramco.
- 13/7 – 25/9: 10 tàu thương mại bị tấn công, ít nhất 6 tàu trúng đòn; 7 tàu mang cờ hoặc thuộc sở hữu Ả Rập Xê Út.
- 11/9: drone phóng từ Iraq làm đường ống Đông – Tây của Ả Rập Xê Út (đưa dầu sang cảng Yanbu bên Biển Đỏ, tránh Hormuz) ngừng 11 ngày.
- Giữa tháng 9: Houthi tiến khoảng 150 km dọc bờ Biển Đỏ, chiếm Mocha, tới sát Bab el-Mandeb.
- Sau 24/8: theo ACLED, chưa ghi nhận thêm vụ tấn công tàu được xác minh; tổ chức này đánh giá đây là kiềm chế mang tính chiến thuật, rủi ro vẫn còn. Một số hãng tàu lớn thận trọng quay lại Biển Đỏ, có hộ tống.
Ảnh hưởng đến hạt nhựa nhập về Việt Nam
| Nguồn vùng Vịnh (Jubail, Ruwais, Qatar, Kuwait, Iran) | Không qua Biển Đỏ; rủi ro chính là Hormuz. Xem bài về Hormuz. |
| Nguồn Ả Rập Xê Út bờ Biển Đỏ (Yanbu) | Đi qua Bab el-Mandeb để sang châu Á – chịu trực tiếp rủi ro Houthi. Yanbu cũng là lối thoát khi Hormuz bị chặn, nên áp lực càng lớn. |
| Nguồn châu Âu | Đi vòng châu Phi: thời gian dài hơn, cước và phụ phí cao hơn, lịch tàu kém ổn định. |
| Nguồn châu Á, Mỹ (Trung Quốc, Hàn Quốc, Đài Loan, Thái Lan, Mỹ) | Không qua Biển Đỏ; nhu cầu dồn sang các nguồn này có thể đẩy giá chào lên. |
Ảnh hưởng đến hàng nhựa Việt Nam xuất khẩu
- Tuyến châu Á – Bắc Âu đi vòng Mũi Hảo Vọng mất khoảng 42–46 ngày thay vì 30–32 ngày qua Suez (ví dụ Thượng Hải – Rotterdam).
- Cước spot châu Á – Bắc Âu vẫn cao hơn khoảng 25–30% so với trước 2023; hợp đồng thường cho phép hãng tàu thu phụ phí đi vòng, phụ phí nhiên liệu (BAF).
- Doanh nghiệp xuất bao bì, đồ nhựa đi EU cần tính thêm thời gian giao hàng và vốn lưu động.
Số liệu thời gian và cước theo GoFreight (07/2026), mang tính tham khảo.
Doanh nghiệp nên làm gì?
- Hỏi rõ nguồn xuất xứ và cảng xếp hàng của lô hạt nhựa để đánh giá rủi ro tuyến.
- Với mã nguồn châu Âu, đặt hàng sớm hơn và có mã thay thế nguồn châu Á.
- Kiểm tra điều khoản phụ phí (chiến tranh, đi vòng, nhiên liệu) trong báo giá CIF/CFR.
Đọc thêm: Mua hạt nhựa khi giá biến động – 6 nguyên tắc · Giá dầu ảnh hưởng thế nào đến giá hạt nhựa.
Câu hỏi thường gặp
Hạt nhựa Trung Đông về Việt Nam có đi qua Biển Đỏ không?
Phần lớn không. Hàng từ các cảng trong vùng Vịnh (Jubail, Ruwais, Qatar, Kuwait, Iran) đi qua eo Hormuz rồi sang Ấn Độ Dương. Chỉ hàng xuất từ bờ Biển Đỏ của Ả Rập Xê Út như Yanbu mới đi qua Bab el-Mandeb.
Biển Đỏ bất ổn làm tăng giá hạt nhựa thế nào?
Qua cước tàu, phụ phí, thời gian giao hàng dài hơn với hàng châu Âu, và qua giá dầu khi các tuyến xuất dầu thay thế của Ả Rập Xê Út bị đe dọa.
Tình hình Biển Đỏ hiện nay thế nào?
Đến thời điểm cập nhật, các hãng tàu lớn vẫn chủ yếu đi vòng châu Phi cho tuyến châu Á – châu Âu, một số quay lại có hộ tống. Rủi ro tấn công vẫn được đánh giá là còn, nên cần theo dõi thông báo tuyến của hãng tàu.
Bài viết tổng hợp thông tin công khai đến 16/11/2026, không phải khuyến nghị đầu tư. Nguồn: ACLED (01/10/2026), Al-Monitor (09/2026), GoFreight (07/2026). Tình hình có thể thay đổi nhanh.